بسم الله الرحمن الرحیم

وَيُنَزِّلُ مِنَ السَّمَاءِ مِنْ جِبَالٍ فِيهَا مِنْ بَرَد "نور 43

فَيُصِيبُ بِهِ مَنْ يَشَاءُ وَيَصْرِفُهُ عَنْ مَنْ يَشَاءُ يَكَادُ سَنَا بَرْقِهِ يَذْهَبُ بِالْأَبْصَارِ (43)  نور

پرسش : آیا در قران ذکری از برف به میان آمده است ؟

جواب :مفسرین از آیه فوق برف و تگرگ را گرفته اند.

صاحب المیزان در ذیل این آیه گوید :

« برف و تگرگی است که روشنی برق آن نزدیک است چشم ها را کور سازد »   15/194

راغب هم در مفردات ذیل این آیه گوید :

« برد : برف یا بارانی که در اثر هوای سرد منجمد می شود »  مفردات 1/258

دیگر مفسرین و لغت شناسان هم با استناد به همین آیه 43 نور " من جبال – که در آسمان است – سرما می بارد

سرما در اینجا بدلیل برودتی که از ابرها می آید بعنوان تگرگ و یا برف گرفته اند والا لفظ " ثلج " برف در قران نیست.

لفظ " ثلج " که برف است در روایات فقهی و کلامی فراوان وارد شده است . در ادعیه صحیفه سجادیه در دعای سوم و دوازدهم چنین گفته که با هر قطره تگرگ و یا برف فرشته ای می آید تا آن  دانه برف را در هرکجا خدا خواهد ببارد .

وَمُشَيِّعِيْ الْثَلْجِ وَالْبَرَدِ.  دعای3 و 12

فرشتگان مشایعت کننده برف و تگرگ !

همانگونه که آمد مفسرین بَرد را به معنای تگرگ و برف گرفته اند . ولی از اینکه سکوت کردند که چرا خداوند بطور صریح نگفته " فیها من الثلج "

واما در روایت مشهور دیگری که در وصف حجر الاسود از پیغمبر رسیده فرمود:« ابیض من الثلج»

روز های اول نازل شدن سنگ از بهشت روی زمین از برف سفید تر بود .

واما در فقه همه ی فقیهان شیعه وسنی دارند که تیمم بر برف جایز است « یمسح علی الثلج»

سوال: آیا در زمان پیغمبر در حجاز برف می آمد یا خیر ؟ مردم از وجود برف اطلاع داشتند یا خیر؟

جواب این استکه در روایات نبوی که در صحیحین از برف یادآوری کرده اند – خبر حجر الاسود-

نشان از این دارد که مردم برف را می شناختند .والا سوال می کردند که برف چیست؟

6368 - حَدَّثَنَا مُعَلَّى بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِىَّ - ص - كَانَ يَقُولُ « اللَّهُمَّ إِنِّى أَعُوذُ بِكَ مِنَ الْكَسَلِ وَالْهَرَمِ ، وَالْمَأْثَمِ وَالْمَغْرَمِ ، وَمِنْ فِتْنَةِ الْقَبْرِ وَعَذَابِ الْقَبْرِ ، وَمِنْ فِتْنَةِ النَّارِ وَعَذَابِ النَّارِ ، وَمِنْ شَرِّ فِتْنَةِ الْغِنَى ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ فِتْنَةِ الْفَقْرِ ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ فِتْنَةِ الْمَسِيحِ الدَّجَّالِ ، اللَّهُمَّ اغْسِلْ عَنِّى خَطَايَاىَ بِمَاءِ الثَّلْجِ وَالْبَرَدِ ، وَنَقِّ قَلْبِى مِنَ الْخَطَايَا ، كَمَا نَقَّيْتَ الثَّوْبَ الأَبْيَضَ مِنَ الدَّنَسِ ، وَبَاعِدْ بَيْنِى وَبَيْنَ خَطَايَاىَ كَمَا بَاعَدْتَ بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ » رواه بخاری

در خبر مسلم وصف حوض کوثر را چنین فرمود:

604 - حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَابْنُ أَبِى عُمَرَ جَمِيعًا عَنْ مَرْوَانَ الْفَزَارِىِّ - قَالَ ابْنُ أَبِى عُمَرَ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ - عَنْ أَبِى مَالِكٍ الأَشْجَعِىِّ سَعْدِ بْنِ طَارِقٍ عَنْ أَبِى حَازِمٍ عَنْ أَبِى هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ -ص- قَالَ « إِنَّ حَوْضِى أَبْعَدُ مِنْ أَيْلَةَ مِنْ عَدَنٍ لَهُوَ أَشَدُّ بَيَاضًا مِنَ الثَّلْجِ وَأَحْلَى مِنَ الْعَسَلِ بِاللَّبَنِ وَلآنِيَتُهُ أَكْثَرُ مِنْ عَدَدِ النُّجُومِ وَإِنِّى لأَصُدُّ النَّاسَ عَنْهُ كَمَا يَصُدُّ الرَّجُلُ إِبِلَ النَّاسِ عَنْ حَوْضِهِ ». قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتَعْرِفُنَا يَوْمَئِذٍ قَالَ « نَعَمْ لَكُمْ سِيمَا لَيْسَتْ لأَحَدٍ مِنَ الأُمَمِ تَرِدُونَ عَلَىَّ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ أَثَرِ الْوُضُوءِ ».

نتیجه می گیریم که مردم عرب حجاز عصر پیغمبر از وجود پدیده ی برف اطلاع داشتند والا این روایات

لغو می شوند . شبیه اینکه الان کسی برای شما قد و وزن غول را بگوید شما چگونه کسی را که ندیده اید باور می کنید ؟ مثلا از موجودی بنام « مرد آزمای » بگویند ؛ باور می کنید ؟

ویا اینکه در غرب از خون آشام ویا پاگنده حرف می زنند ولی تاکنون هیچ سند معتبری بر آن ندارند .

صادق هدایت در رُمان حاجی آقا مطالبی در خصوص عدم ذکر برف در قران نوشته که چندان حقیقت نداشته ؛ بیشتر جنبه چالش انگیختن و طنز گونه دارد . اینکه مدعی شده مردم حجاز از وجود برف بی خبر یودند  مستند نیست .

من الله التوفیق

مکتب القران فجر بروجرد . محمد رضا فروزان